COPD-GIDS
Longaanval bij COPD (exacerbatie): diagnose, alarmsignalen en preventie
Prof. Dr. Yalçın Karakoca · Laatst bijgewerkt: 25 september 2026
KORT ANTWOORD
Een longaanval (exacerbatie) bij COPD is een duidelijke verslechtering van de klachten ten opzichte van normaal. Kortademigheid, hoesten of slijm nemen toe. Deze verslechtering ontstaat in korte tijd, binnen hooguit twee weken. Meestal wordt ze uitgelokt door een ziekteverwekker (virus of bacterie). Ook vervuilde lucht kan een longaanval uitlokken. Lichte longaanvallen kunnen thuis worden opgevangen met het actieplan dat u samen met uw arts heeft opgesteld. Maakt de kortademigheid praten moeilijk, ga dan direct naar de spoedeisende hulp. Blauwe verkleuring, verwardheid, pijn op de borst of hoge koorts zijn ook noodsituaties. Elke longaanval kan blijvende schade aan de longen geven. Ernstige longaanvallen kunnen levensgevaarlijk zijn. Daarom staat het voorkomen van longaanvallen centraal in de behandeling.
Klachten
- Toename van de kortademigheid
- Meer slijm en donkerder slijm (geel-groen)
- Meer hoesten, piepende ademhaling
- Koorts, vermoeidheid, slecht slapen
- Vaker noodmedicatie (snelwerkende luchtwegverwijder) nodig hebben
Wanneer naar de spoedeisende hulp?
| Thuis op te vangen | Bel uw arts | 112 / spoedeisende hulp |
|---|---|---|
| Lichte toename; verbetert met noodmedicatie | Slijm is dikker geworden of geel-groen van kleur, koorts, of geen verbetering binnen 48 uur | Niet kunnen praten, blauwe verkleuring, verwardheid, een zuurstofwaarde die 4 punten of meer lager is dan uw gebruikelijke waarde, pijn op de borst, plotselinge zwelling van de benen |
Uitlokkende factoren
Longaanvallen worden meestal uitgelokt door virussen van de luchtwegen. Griep, RSV, verkoudheidsvirussen en COVID-19 zijn daar voorbeelden van. Ook bacteriën, vervuilde lucht en sigarettenrook kunnen een longaanval veroorzaken. Ook heel koud of heel warm weer kan een longaanval uitlokken. Medicijnen onregelmatig gebruiken kan ook tot een longaanval leiden. Hartfalen of een bloedstolsel in de longvaten kan ook klachten geven die op een longaanval lijken.
Actieplan bij een longaanval (samen met uw arts opgesteld)
- Gebruik uw noodinhalator vaker, volgens uw plan.
- Schrijf uw klachten op; meet uw zuurstofwaarde.
- Staat het in uw plan, begin dan vroeg met de corticosteroïdtabletten (meestal 5 dagen) die uw arts vooraf heeft voorgeschreven. Is uw slijm geel-groen geworden, begin dan met het antibioticum dat uw arts ook vooraf heeft voorgeschreven.
- Gebruikt u zuurstof, ga dan niet boven de stroomsnelheid op het recept. De streefwaarde voor de zuurstofsaturatie is meestal 88–92%.
- Is er binnen 48 uur geen verbetering, laat u dan onderzoeken.
Preventie
De belangrijkste manieren om longaanvallen te voorkomen zijn:
- Vaccinaties (griep, longontsteking, kinkhoest, COVID-19; RSV op de daarvoor geschikte leeftijd)
- Luchtwegverwijders regelmatig gebruiken (zo nodig samen met een inhalator met corticosteroïd)
- Wegblijven van sigaretten en rook, handhygiëne
- Longrevalidatie (verlaagt ook de kans op een nieuwe ziekenhuisopname na een longaanval)
Bij sommige patiënten die vaak een longaanval hebben, kunnen extra medicijnen worden gebruikt. Bij hoesten en slijm kan roflumilast worden overwogen, bij patiënten die gestopt zijn met roken azitromycine. Bij een hoog aantal eosinofielen in het bloed kunnen biologische geneesmiddelen worden gebruikt die met een injectie worden gegeven. Eosinofielen zijn een soort witte bloedcellen. Bij patiënten met veel slijm zijn technieken om slijm op te hoesten (luchtwegreiniging) belangrijk.
Als de klachten ondanks medicijnen aanhouden
Bij COPD waarbij hoesten en slijm op de voorgrond staan, kunnen de klachten ondanks medicijnen aanhouden. Bij geschikte patiënten in deze situatie kan een ballonbehandeling worden overwogen. Deze behandeling wordt uitgevoerd met een buis met een camera aan het uiteinde (bronchoscoop) die via de mond wordt opgeschoven. De geschiktheid wordt bepaald met een consult en onderzoeken.
EERSTE BEOORDELING
Is het geschikt voor u?
Maak een afspraak en neem de verslagen van uw blaastest en CT-scan van de longen mee. Tijdens het consult beslissen we samen. Komt u van buiten Istanbul, dan is eerst een online voorgesprek mogelijk.
Neem mee: blaastest, verslag en beelden van de CT-scan van de longen (cd/usb), medicijnlijst, uitslag van het bloedgasonderzoek als u die hebt.
GERELATEERDE PAGINA’S
HEBT U NOG EEN VRAAG?
Veelgestelde vragen
De vragen die onze patiënten en hun naasten het vaakst stellen, met de antwoorden. Uw persoonlijke vragen bespreken we samen tijdens het consult.
AFSPRAAK
Maak een afspraak voor een eerste beoordeling
Maak een afspraak voor een eerste beoordeling om te weten of u geschikt bent. Neem uw blaastest, het verslag van de CT-scan van de longen en uw medicijnlijst mee.
info@yalcinkarakoca.com · Rüzgarlıbahçe Mah. Cumhuriyet Cad. Hasoğlu Plaza Kat:3, Kavacık / Beykoz, İstanbul
BRONNEN
- Internationale COPD-richtlijn (GOLD-rapport 2026); consensusrapport over diagnose en behandeling van COPD van de Turkse Vereniging voor Longziekten (Türk Toraks Derneği).
Deze pagina is bedoeld als algemene informatie. Ze vervangt geen onderzoek en geen diagnose door een arts. Over de behandeling wordt tijdens het consult persoonlijk beslist. Bel in een noodgeval 112.
Medische beoordeling van de inhoud: Prof. Dr. Yalçın Karakoca, longarts (specialist in longziekten) · Laatst bijgewerkt: 25 september 2026