KOAH Belirtileri: İlk İşaretlerden İleri Evreye

KOAH belirtileri evrelere göre farklılık gösterir. Başlangıçta nefes darlığı genellikle merdiven çıkarken ya da hızlı yürürken fark edilir. Hastalık ilerledikçe günlük işler sırasında da zorlanma başlar. İleri evrelerde dinlenirken bile nefes darlığı olabilir; öksürük ve balgam da belirginleşir.

Evreler GOLD sınıflamasına göre değerlendirilir ve her hastada belirtiler aynı seyretmez. Şikâyetlerinizin hangi evreye karşılık geldiği ve tedavinizin nasıl düzenleneceği hekiminizin değerlendirmesine bağlıdır. Evrelerin ayrıntıları için KOAH evreleri sayfasına bakabilirsiniz.

Değerlendirmede genellikle şunlara dikkat edilir:

• Nefes darlığının günlük yaşamı ne ölçüde etkilediği
• Öksürük ve balgamın seyri
• Sık geçirilen akciğer enfeksiyonları
• Yorgunluk ve kilo değişimi

KOAH teşhisi, şikâyetlerin ve risk faktörlerinin değerlendirilmesiyle başlar. Hekiminiz önce nefes darlığı, öksürük ve balgam gibi yakınmalarınızı ve sigara geçmişinizi dinler. Ardından nefes testi (spirometri) yapılır; bu test, hava yollarındaki daralmayı gösteren temel incelemedir.

• Akciğer grafisi: Akciğerlerin genel görünümünü değerlendirmek ve başka hastalıkları dışlamak için istenir.
• Tomografi: Gerektiğinde amfizem gibi yapısal değişiklikleri daha ayrıntılı görmek için kullanılır.
• Kan gazı: Oksijen düzeyinizi ve solunumunuzun yeterliliğini değerlendirmek için alınır.

Hangi incelemelerin gerekli olduğunu ve sonuçların yorumunu hekiminiz yapar. Tanıdan sonraki seçenekler için KOAH tedavisi sayfasına göz atabilirsiniz.

KOAH, akciğerlerin uzun süre zararlı maddelere maruz kalması sonucu gelişen kronik bir hastalıktır. En yaygın neden sigara dumanı ve diğer yanma ürünleridir; ayrıntılar için sigara ve KOAH sayfasına bakabilirsiniz. Mesleki ortamda toz, kimyasal buhar ve partiküllere maruz kalmak da riski artırır. Şehirlerdeki hava kirliliği, özellikle ince parçacıklar, hastalığın gelişimine katkıda bulunabilir. Nadir durumlarda ailesel yatkınlık da rol oynar.

Aşağıdakilerden biri ya da birkaçı sizde varsa nefes fonksiyonlarınızı değerlendirmek için hekiminizle görüşmek faydalı olur:

• Sigara kullanımı ya da sigara dumanına maruz kalma
• İş ortamında toz ve kimyasal maddeler
• Yoğun hava kirliliği olan bölgede yaşamak
• Ailede KOAH öyküsü

Belirtiler uzun sürdüğünde nedeni mutlaka araştırılmalıdır. Haftalarca geçmeyen öksürük, özellikle sabahları gelen balgam ve eforla artan nefes darlığı bu belirtiler arasındadır. Sigara içmiş kişilerde bu yakınmalar soğuk algınlığına ya da yaşlanmaya bağlanmamalıdır.

Şu durumlarda bir göğüs hastalıkları hekimine başvurmak uygun olur:

• Öksürük ve balgam haftalar boyunca gerilemiyorsa
• Nefes darlığı günlük işleri zorlaştırmaya başladıysa
• Hırıltı, çabuk yorulma veya göğüste sıkışma eşlik ediyorsa
• Sigara öyküsü olan kişide bu yakınmalar tekrarlıyorsa

Nefes testi yapılması ve tedaviye başlanması için hekiminizle görüşün. Konuyla ilgili ayrıntılar için nefes darlığı, KOAH’ın ileri evresi ve kronik bronşit sayfalarımıza da bakabilirsiniz.